Psalmen in de nacht

De namen van dieren in de Psalmen

Deze keer een kijkje in de Psalmen, gelet op de namen van dieren die erin voorkomen. De dichters van de Psalmen hebben vaak voor heel krachtige en duidelijk aansprekende beelden gekozen. En als er een naam van een dier in staat, hebben we daar direct een beeld bij. Immers een dier is puur en we herkennen vaak zijn/haar instinctmatig gedrag, helemaal gebaseerd op gevoel. Geen verholen kapsones of maskers, maar écht leven zoals het is. Het dier leeft om te overleven. Daarop is zijn (lees ook haar) gedrag afgestemd. Bijvoorbeeld het zingen en vliegen van vogels tilt ons op. Het maakt ons bestaan vaak lichter en vrolijker. Andere dieren vallen op door hun luisteren en trouw. Soms tam en aanhalig, soms (wild) schuw en afkerig. Het hele bestaan van dieren is elke dag een vechten voor het bestaan. Eten, drinken, een plaats om te (over)leven en vooral het leven doorgeven. Kijk in het voorjaar en de zomer, hoe de vogels nestelen, broeden en daarna hun jongen voeren. Daarna het begeleiden en leren te overleven. Andere dieren doen dat op hun manier. In een nest, een hol of zomaar in het veld brengen ze hun jongen ter wereld. Ook zij moeten hard werken om de jongen groot te brengen en uiteindelijk afstand van ze te doen, zodat ze hopelijk op eigen kracht verder kunnen leven… of niet (meer).


Wanneer er dieren in de Psalmen worden genoemd, moeten we bedenken dat de taal van de Psalmen en de Bijbel zich tot de ziel richt en zich steeds naar de vrede uitstrekt. De namen van dieren hebben daardoor altijd een diepzinnige en innerlijke betekenis.
Een oud collega van mij vertelde regelmatig dat hij níet meer geloofde in God en de Bijbel. Dat hij zich een echte humanist, soms atheïst, voelde. Maar, zei hij, voor de namen van dieren in de Psalmen en de Bijbel blijf ik een groot gevoel van diepe verwondering en verbondenheid houden.
In Psalm 8 wordt de machtige Naam van de Here God bezongen. Daar wordt van de mens gezegd dat die bijna tot een God is gemaakt. De Here God heeft hem toevertrouwd het werk van zijn handen en hem dat ook in beheer gegeven. Daar horen ook alle dieren bij. Die dienen we, zoals de hele schepping, te behoeden en te bewaren. Zie ook Psalm 104, lof op de schepping en Psalm 105, de plagen (en plaagdieren) van Egypte. Zie ook Psalm 148. Het halleluja op dé Naam en Zijn schepping.

Het gehele artikel over ‘Psalmen in de nacht’ vindt u in Getijdenstroom nr. 07/08